#smrgDERGİ Yedikıta: Aylık Tarih, İlim ve Kültür Dergisi - Mehd-i Ulyâ-yı Saltanat Valide Sultan - Sayı: 157 Eylül
Önceleri “mehd-i ulyâ” yahut “sadef-i dürr-i saltanat” gibi unvanlarla anılan Valide Sultanlar; yani padişahların muhtereme anneleri, onların en önemli destekçileri olmuşlardı. Tedbirli hareket ve bakış açılarıyla buhranlı devirlerin atlatılmasında mühim rol oynamışlardır. Onlar, aynı zamanda padişahın evi olan Harem'in en yetkilisiydiler ve protokolde, padişahtan sonra ikinci sırada yer alırlardı.
Yetiştirdikleri oğulları, cihan padişahı olarak serhat boylarında i‘la-yı kelimetullah gayretiyle şehirler fethederken, onlar da yaptırdıkları cami, medrese, külliye, hastane, han, hamam ve çeşme gibi hayır eserleriyle Osmanlı mülkünü süslediler. Padişahların emirü'l-müminin olması hükmünden hareketle, Valide Sultanlar da ümmü'l-müminin yani “müminlerin annesi” olarak görülmüştü. Hayırda yarışan müminlerin anneleri, ömürlerini ve servetlerini hayır işlerine vakfederek gönülleri fethetmiş, Osmanlı coğrafyasına mühürlerini vurmuştu. Bugün, Osmanlı bakiyesi topraklarda onlardan kalan yüzlerce eser, hâlâ ayakta...
“Muhabbetten Muhammed oldu hâsıl
Muhammedsiz muhabbetten ne hâsıl
Zuhûrunda Bezm-i âlem oldu vâsıl”
Bu mısralar, aslında “gönlü bol”
sıfatıyla nam salmış, iyiliksever bir valide sultanın hayata bakışını da göstermektedir…
Konu Başlıkları
Mehd-i Ulyâ-yı Saltanat Valide Sultan
Servetleriyle Hayırda Yarışanlar Valide Sultanların Vakıfları ve Hayır Eserleri
İki Muhteşem Sultanın Yâdigârı Hafsa Valide Sultan - Osman Doğan, Selman Soydemir
En'leri ve İlk'leri ile Valide Sultanlar
Kösem Valide Sultan'ın İnceliklerle Dolu Haremeyn-i Şerifeyn Vakfiyesi
Koku Medeniyetimiz - Ümit Yüksel
Garip Bir Mimari! - Yasin Özkan
Ehl-i Sünnet'in Müdafîleri Selçuklular - Kayıhan Çağlar
Amerika'dan Anadolu'ya Gelen Lezzet Fasulye - Emre Boyacı
Istılahlar Yahut Deyimler - Ahmet Sarbay
Kanuni Sultan Süleyman - Ahmed Pak
Önceleri “mehd-i ulyâ” yahut “sadef-i dürr-i saltanat” gibi unvanlarla anılan Valide Sultanlar; yani padişahların muhtereme anneleri, onların en önemli destekçileri olmuşlardı. Tedbirli hareket ve bakış açılarıyla buhranlı devirlerin atlatılmasında mühim rol oynamışlardır. Onlar, aynı zamanda padişahın evi olan Harem'in en yetkilisiydiler ve protokolde, padişahtan sonra ikinci sırada yer alırlardı.
Yetiştirdikleri oğulları, cihan padişahı olarak serhat boylarında i‘la-yı kelimetullah gayretiyle şehirler fethederken, onlar da yaptırdıkları cami, medrese, külliye, hastane, han, hamam ve çeşme gibi hayır eserleriyle Osmanlı mülkünü süslediler. Padişahların emirü'l-müminin olması hükmünden hareketle, Valide Sultanlar da ümmü'l-müminin yani “müminlerin annesi” olarak görülmüştü. Hayırda yarışan müminlerin anneleri, ömürlerini ve servetlerini hayır işlerine vakfederek gönülleri fethetmiş, Osmanlı coğrafyasına mühürlerini vurmuştu. Bugün, Osmanlı bakiyesi topraklarda onlardan kalan yüzlerce eser, hâlâ ayakta...
“Muhabbetten Muhammed oldu hâsıl
Muhammedsiz muhabbetten ne hâsıl
Zuhûrunda Bezm-i âlem oldu vâsıl”
Bu mısralar, aslında “gönlü bol”
sıfatıyla nam salmış, iyiliksever bir valide sultanın hayata bakışını da göstermektedir…
Konu Başlıkları
Mehd-i Ulyâ-yı Saltanat Valide Sultan
Servetleriyle Hayırda Yarışanlar Valide Sultanların Vakıfları ve Hayır Eserleri
İki Muhteşem Sultanın Yâdigârı Hafsa Valide Sultan - Osman Doğan, Selman Soydemir
En'leri ve İlk'leri ile Valide Sultanlar
Kösem Valide Sultan'ın İnceliklerle Dolu Haremeyn-i Şerifeyn Vakfiyesi
Koku Medeniyetimiz - Ümit Yüksel
Garip Bir Mimari! - Yasin Özkan
Ehl-i Sünnet'in Müdafîleri Selçuklular - Kayıhan Çağlar
Amerika'dan Anadolu'ya Gelen Lezzet Fasulye - Emre Boyacı
Istılahlar Yahut Deyimler - Ahmet Sarbay
Kanuni Sultan Süleyman - Ahmed Pak
