#smrgKİTABEVİ Ankara 801 Numaralı Kadı (Şeriyye) Sicili - 2023

Editör:
Kondisyon:
Yeni
Sunuş / Önsöz / Sonsöz / Giriş:
ISBN-10:
6057629982
Hazırlayan:
Cilt:
Amerikan Cilt
Stok Kodu:
1199218527
Boyut:
14x21
Sayfa Sayısı:
392
Basım Yeri:
Ankara
Baskı:
1
Basım Tarihi:
2023
Kapak Türü:
Karton Kapak
Kağıt Türü:
Enso
Dili:
Türkçe
Kategori:
0,00
1199218527
605148
Ankara 801 Numaralı Kadı (Şeriyye) Sicili -        2023
Ankara 801 Numaralı Kadı (Şeriyye) Sicili - 2023 #smrgKİTABEVİ
0.00
Osmanlı Devleti pek çok alanda olduğu gibi yönetim ve hukuk anlayışında bu¨yu¨k bir sistem inşa etmiştir. Bununla beraber Osmanlı hukuk sistemi, mahkemeleri ve bunların uygulamalarına dair ortaya konan mu¨ktesebatın maalesef tamamı günümüze ulaşabilmiş değildir. Ancak miras aldığımız yazılı birikimin çok sayıda ülke ve medeniyetin sahip bulunduklarının kat kat üstünde olduğunu belirtmek yanlış olmayacaktır. Bu açıdan bakıldığında kadı sicilleri, hukuk tarihimiz için oldukça ehemmiyet taşımakta, bilhassa hukuk müktesebatımız içinde geniş yer tutmaktadır.

Türkiye Cumhuriyeti'nin başkenti olarak farklı bir değer ifade eden Ankara, Osmanlı Devleti döneminde de önemli bir mevkie sahiptir. Yıldırım Bayezid Hanın Sarı Timurtaş Paşayı Anadolu Beylerbeyi olarak görevlendirmesinden (1393) Fatih Sultan Mehmed Haıı'ın İshak Paşayı Ku¨tahya kentine atamasına (1451) kadar uzunca bir su¨re Anadolu Beylerbeyliği'nin merkezi olmuştur. XVI. yu¨zyılda da dönem dönem Ankara'nın bu görevi üstlendiği görülmektedir. Ankara, siyasi konumundan öte u¨retim ve ticarete yaptığı katkılarla da ön plana çıkmış; kültürel, jeopolitik ve bilhassa iktisadi açıdan diğer yerleşim merkezleri arasında ayrıcalıklı hale gelmiştir.

Kentin u¨stlendiği misyonu, geçmişten günümüze geçirdiği dönüşümü doğru kavrayabilmek, muteber kaynaklara erişim ve bunların analizi ile mu¨mku¨n olabilecektir. Bu husustaki tarihi kaynakların başında, dönemin en etkin yöneticilerinden olan kadıların tuttuğu siciller yani mahkeme kayıtları gelmektedir. Söz konusu kadı sicilleri (şer'iyye sicilleri), içerdiği şehir, mahalle, sokak, nahiye, köy, cami, medrese, vakıf ve çarşı-pazar adları ve tanımlamalarıyla ele aldıkları konular çerçevesinde Ankara'nın mahalli tarihine ışık tuttuğu gibi aynı zamanda Osmanlı Devleti'nin yönetim anlayışı ve hukuk uygulamalarının anlaşılmasına da katkı sağlamaktadır.

Osmanlı Devleti'nde adli görevleri yanı sıra idari vazifeyi de haiz olan kadı ya da naip tarafından veya denetiminde hazırlanan şer'iyye sicilleri, bize kayıt tutma ve yazım hususundaki hassasiyeti, devlet ve yargı ciddiyetini, İslam hukukuna bağlılığı, bununla beraber örfe verilen önemi, dönemin ihtiyaçlarına göre hukuk uygulamalarında bazı farklılıklara gidildiğini, hukuk ve muhakeme anlamındaki zenginliği de ortaya koymaktadır. Bu çalışmada, 801 Numaralı Ankara Kadı Sicili'nde yer alan karar metinlerine ışık tutabilmesi için hukuk tarihi ve İslam hukuku açısından kısa bir değerlendirme de sunulmaktadır.
Osmanlı Devleti pek çok alanda olduğu gibi yönetim ve hukuk anlayışında bu¨yu¨k bir sistem inşa etmiştir. Bununla beraber Osmanlı hukuk sistemi, mahkemeleri ve bunların uygulamalarına dair ortaya konan mu¨ktesebatın maalesef tamamı günümüze ulaşabilmiş değildir. Ancak miras aldığımız yazılı birikimin çok sayıda ülke ve medeniyetin sahip bulunduklarının kat kat üstünde olduğunu belirtmek yanlış olmayacaktır. Bu açıdan bakıldığında kadı sicilleri, hukuk tarihimiz için oldukça ehemmiyet taşımakta, bilhassa hukuk müktesebatımız içinde geniş yer tutmaktadır.

Türkiye Cumhuriyeti'nin başkenti olarak farklı bir değer ifade eden Ankara, Osmanlı Devleti döneminde de önemli bir mevkie sahiptir. Yıldırım Bayezid Hanın Sarı Timurtaş Paşayı Anadolu Beylerbeyi olarak görevlendirmesinden (1393) Fatih Sultan Mehmed Haıı'ın İshak Paşayı Ku¨tahya kentine atamasına (1451) kadar uzunca bir su¨re Anadolu Beylerbeyliği'nin merkezi olmuştur. XVI. yu¨zyılda da dönem dönem Ankara'nın bu görevi üstlendiği görülmektedir. Ankara, siyasi konumundan öte u¨retim ve ticarete yaptığı katkılarla da ön plana çıkmış; kültürel, jeopolitik ve bilhassa iktisadi açıdan diğer yerleşim merkezleri arasında ayrıcalıklı hale gelmiştir.

Kentin u¨stlendiği misyonu, geçmişten günümüze geçirdiği dönüşümü doğru kavrayabilmek, muteber kaynaklara erişim ve bunların analizi ile mu¨mku¨n olabilecektir. Bu husustaki tarihi kaynakların başında, dönemin en etkin yöneticilerinden olan kadıların tuttuğu siciller yani mahkeme kayıtları gelmektedir. Söz konusu kadı sicilleri (şer'iyye sicilleri), içerdiği şehir, mahalle, sokak, nahiye, köy, cami, medrese, vakıf ve çarşı-pazar adları ve tanımlamalarıyla ele aldıkları konular çerçevesinde Ankara'nın mahalli tarihine ışık tuttuğu gibi aynı zamanda Osmanlı Devleti'nin yönetim anlayışı ve hukuk uygulamalarının anlaşılmasına da katkı sağlamaktadır.

Osmanlı Devleti'nde adli görevleri yanı sıra idari vazifeyi de haiz olan kadı ya da naip tarafından veya denetiminde hazırlanan şer'iyye sicilleri, bize kayıt tutma ve yazım hususundaki hassasiyeti, devlet ve yargı ciddiyetini, İslam hukukuna bağlılığı, bununla beraber örfe verilen önemi, dönemin ihtiyaçlarına göre hukuk uygulamalarında bazı farklılıklara gidildiğini, hukuk ve muhakeme anlamındaki zenginliği de ortaya koymaktadır. Bu çalışmada, 801 Numaralı Ankara Kadı Sicili'nde yer alan karar metinlerine ışık tutabilmesi için hukuk tarihi ve İslam hukuku açısından kısa bir değerlendirme de sunulmaktadır.
Yorum yaz
Bu kitabı henüz kimse eleştirmemiş.
Kapat