#smrgSAHAF Kıssa - i Yusuf: Yusuf u Züleyha - 1994
Bu asrın ikinci yarısında yazılmış olan Darîr'in Kıssa-i Yûsuf mesnevisi, bu bakımdan büyük bir önem arz eder. Eser üzerinde, bugüne kadar, neşredilmemiş bir kaç lisans tezinden başka, dil ve edebiyat araştırması yapılmamıştır. Bunlar içinde Gülçin Kocaengin'in 1954'te yaptığı ve Türkiyat Enstitüsü T.440'ta kayıtlı bulunan lisans tezi, Üniversite nüshası ile husûsi ellerde olduğu söylenen ikinci bir nüsha arasında yapılan bazı karşılaştırmaları ihtiva etmesi bakımından, dikkate değer bir çalışmadır.
Eserin, incelememize esas olan yegâne nüshası, İstanbul Üniversitesi Kütüphânesi, TY.31.1'de kayıtlıdır. Bu nüshaya bağlı olarak yaptığımız çalışma, giriş, inceleme, metin, dizin ve sonuç bölümlerinden meydana gelmektedir.
Çalışmalarımız sırasında karşılaştığımız en önemli problem, edisyon kritiğe elverişli ikinci bir nüshanın yokluğu olmuştu. Buna rağmen, istinsah hatalarının bir kısmını yukarıda bahsettiğimiz lisans tezindeki karşılaştırmalardan faydalanarak düzelttik. Eserin Millî Kütüplıânedeki bir Süle Fakih yazması içine karışmış yaklaşık 400 beyitlik bir bölümü de, bazı hataların düzeltilmesinde bize ışık tuttu. Çok bâriz hataları ise metin içinde düzelterek dipnotlarda gerekli açıklamayı yaptık. Müstensih tarafından unutul-muş olabileceğini zannettiğimiz şekillerin ise en uygununu, parantez içinde metne ekledik. Vezin bozukluklarına dipnotlarda işaret ettik. Metin tesbiti sırasında, yazıda gösterilen ünlüleri, devrin fonetik karakterine aykırı dahi olsa, aynen aktardık. Gösterilmeyen ünlülerin tesbitinde ise Eski Anadolu Türkçesinin fonetik özelliklerine göre hareket ettik. Metin içinde kullandığımız işaretlerde, Türk İlmî Transkripsiyon Sistemini esas aldık.
Dizin bölümünde; Farsça başlıkların dışında, metinde karşılaştığımız bütün kelimeleri, çekimli şekilleri ile birlikte gösterdik. İnceleme bölümünde ise, eseri, imlâ özellikleri, ses, şekil ve cümle yapısı bakımından inceledik. Çalışmamızın ilk bölümünü teşkil eden Giriş'te, 15. asır başlarına kadar Arap, İran ve Türk edebiyatlarında yazılmış Yûsuf ve Züleyhâ hikâyelerinden, Erzurumlu Darîr'in hayatı, edebî şahsiyeti ve eserlerinden bahsettik. Ayrıca Kıssa-i Yûsuf'un muhtevası, şekil ve dil özellikleri, nüsha tavsifi ve hikâyenin konusu üzerinde durduk. (Önsözden)
Bu asrın ikinci yarısında yazılmış olan Darîr'in Kıssa-i Yûsuf mesnevisi, bu bakımdan büyük bir önem arz eder. Eser üzerinde, bugüne kadar, neşredilmemiş bir kaç lisans tezinden başka, dil ve edebiyat araştırması yapılmamıştır. Bunlar içinde Gülçin Kocaengin'in 1954'te yaptığı ve Türkiyat Enstitüsü T.440'ta kayıtlı bulunan lisans tezi, Üniversite nüshası ile husûsi ellerde olduğu söylenen ikinci bir nüsha arasında yapılan bazı karşılaştırmaları ihtiva etmesi bakımından, dikkate değer bir çalışmadır.
Eserin, incelememize esas olan yegâne nüshası, İstanbul Üniversitesi Kütüphânesi, TY.31.1'de kayıtlıdır. Bu nüshaya bağlı olarak yaptığımız çalışma, giriş, inceleme, metin, dizin ve sonuç bölümlerinden meydana gelmektedir.
Çalışmalarımız sırasında karşılaştığımız en önemli problem, edisyon kritiğe elverişli ikinci bir nüshanın yokluğu olmuştu. Buna rağmen, istinsah hatalarının bir kısmını yukarıda bahsettiğimiz lisans tezindeki karşılaştırmalardan faydalanarak düzelttik. Eserin Millî Kütüplıânedeki bir Süle Fakih yazması içine karışmış yaklaşık 400 beyitlik bir bölümü de, bazı hataların düzeltilmesinde bize ışık tuttu. Çok bâriz hataları ise metin içinde düzelterek dipnotlarda gerekli açıklamayı yaptık. Müstensih tarafından unutul-muş olabileceğini zannettiğimiz şekillerin ise en uygununu, parantez içinde metne ekledik. Vezin bozukluklarına dipnotlarda işaret ettik. Metin tesbiti sırasında, yazıda gösterilen ünlüleri, devrin fonetik karakterine aykırı dahi olsa, aynen aktardık. Gösterilmeyen ünlülerin tesbitinde ise Eski Anadolu Türkçesinin fonetik özelliklerine göre hareket ettik. Metin içinde kullandığımız işaretlerde, Türk İlmî Transkripsiyon Sistemini esas aldık.
Dizin bölümünde; Farsça başlıkların dışında, metinde karşılaştığımız bütün kelimeleri, çekimli şekilleri ile birlikte gösterdik. İnceleme bölümünde ise, eseri, imlâ özellikleri, ses, şekil ve cümle yapısı bakımından inceledik. Çalışmamızın ilk bölümünü teşkil eden Giriş'te, 15. asır başlarına kadar Arap, İran ve Türk edebiyatlarında yazılmış Yûsuf ve Züleyhâ hikâyelerinden, Erzurumlu Darîr'in hayatı, edebî şahsiyeti ve eserlerinden bahsettik. Ayrıca Kıssa-i Yûsuf'un muhtevası, şekil ve dil özellikleri, nüsha tavsifi ve hikâyenin konusu üzerinde durduk. (Önsözden)